Halluks Valgus, ayak başparmağının (halluks) dışa doğru açılanması ve birinci tarak kemiğinin (metatars) içe doğru kayması ile oluşan, sık görülen bir ayak deformitesidir. Halk arasında “bunyon” olarak bilinir.


Nedenleri

  • Genetik yatkınlık (ailesel geçiş önemli bir risk faktörü)
  • Dar, sivri burunlu ve yüksek topuklu ayakkabılar
  • Düz tabanlık ve bağ gevşekliği
  • Romatoid artrit gibi romatizmal hastalıklar
  • Kadınlarda erkeklere göre daha sık görülür.

Belirtiler

  • Başparmak kökünde şişlik ve kızarıklık (bunyon çıkıntısı)
  • Ayakkabı giyerken ağrı ve basınç
  • Yürürken zorlanma
  • Estetik görünümde bozulma
  • İleri evrelerde ikinci parmağın üzerine binme (çekiç parmak deformitesi)

Tanı

  • Klinik muayene ile kolayca konur.
  • Ayağın röntgeni çekilerek deformitenin açısı ölçülür (Halluks Valgus Açısı ve 1.-2. metatars arası açı).

Tedavi

  1. Konservatif (Cerrahi Dışı) Yaklaşımlar
    • Geniş ve rahat ayakkabı kullanımı
    • Ortez, parmak arası silikon makara, halluks valgus ateli
    • Ayakkabı içine tabanlık uygulaması
    • Ağrılı dönemlerde buz uygulaması, ilaç tedavisi
    👉 Ancak bu yöntemler deformiteyi durdurmaz, sadece şikâyetleri azaltır.
  2. Cerrahi Tedavi
    • Ağrı ve yaşam kalitesini bozan, ilerlemiş deformitelerde uygulanır.
    • 150’den fazla cerrahi yöntem tanımlanmış olup, en sık yapılanlar:
      • Osteotomi (kemik kesilerek düzeltilmesi)
      • Yumuşak doku balansı (bağ ve kapsül gevşetme/düzeltme)
      • Artrodez (eklem dondurma – ileri yaş ve artritli olgularda)
    • Cerrahi sonrası özel ayakkabı veya alçı ile yük kısıtlaması yapılır.
    • Başarı oranı yüksektir, ancak tekrar etme ihtimali vardır.

Korunma

  • Ayağı sıkıştırmayan geniş burunlu ayakkabı tercih edilmeli
  • Uzun süre yüksek topuk kullanılmamalı
  • Ailede halluks valgus öyküsü olanlar ayak sağlığına daha fazla dikkat etmeli

Sonuç: Halluks Valgus sadece estetik değil, fonksiyonel bir problemdir. Erken dönemde önlemlerle şikâyetler azaltılabilir; ileri olgularda ise cerrahi tedavi kalıcı çözüm sağlar.


Op.Dr.Mehmet Vakıf KESKİNBIÇKI El Cerrahisi – Ortopedi ve Travmatoloji