Doğuştan kol veya bacak kısalıkları

Doğuştan ekstremite kısalıkları, bebek anne karnındayken kol veya bacak kemiklerinin gelişiminde meydana gelen bozukluklar nedeniyle ortaya çıkar. Bu durum tek taraflı olabileceği gibi nadiren iki taraflı da görülebilir.

---

Nedenleri

• Genetik faktörler
• Anne karnında geçirilen enfeksiyonlar
• Gebelikte kullanılan bazı ilaçlar veya toksik maddeler
• Damar gelişim bozuklukları
• Bilinmeyen nedenler (idiopatik)

---

Görülme Şekilleri

1. Kısalık (Uzunluk farkı)
   • Kol veya bacak diğerine göre daha kısa gelişir.
2. Kemik Eksikliği veya Yokluğu
   • Bazı kemiklerin hiç oluşmaması veya kısmi gelişmesi (örneğin: radius yokluğu, fibula yokluğu).
3. Şekil Bozuklukları
   • Eğrilik, eklem anormallikleri veya kemiklerin yanlış kaynaması.

---

Belirtiler

• Doğumda fark edilen kısalık veya şekil bozukluğu
• Yürüme çağında topallama veya yürüyüş bozukluğu
• Bacakta kısalık nedeniyle kalça, diz veya omurgada zorlanmalar
• Kolda kısalık nedeniyle kavrama ve günlük işlerde güçlük

---

Tanı

• Fizik muayene ile kısalık ve deformite değerlendirilir.
• Röntgen, MRI ve tomografi ile kemik ve eklem yapısı incelenir.
• Kısalık miktarı ve ilerleme potansiyeli ölçülür.

---

Tedavi

1. Takip ve Konservatif Yöntemler
   • Küçük kısalıklarda (2 cm’den az) özel tabanlık veya ortopedik ayakkabılar.
   • Fizik tedavi ile kasların dengelenmesi.
2. Cerrahi Tedavi
   • Uzatma ameliyatları (Distraksiyon osteogenezi – Ilizarov yöntemi):
     Kemik kesilerek özel cihazlarla kontrollü bir şekilde uzatılır.
   • Epifizyodez (Büyüme plağının durdurulması):
     Uzun olan bacakta büyüme plakları kapatılarak iki taraf eşitlenir.
   • Protez veya rekonstrüksiyon ameliyatları:
     Kemik eksikliği varsa yapay protez veya nakil uygulanabilir.

---

Sonuç

• Hafif kısalıklar basit ortopedik yöntemlerle düzeltilirken,
• İleri kısalıklar ve kemik eksiklikleri cerrahi ile başarılı şekilde tedavi edilebilir.
• Erken tanı ve doğru tedavi ile çocukların yürüme, koşma ve günlük yaşam fonksiyonları normal hale getirilebilir.

---

Op.Dr.Mehmet Vakıf KESKİNBIÇKI El Cerrahisi – Ortopedi ve Travmatoloji