Haglund deformitesi, topuk kemiğinin (kalkaneus) arka-üst kısmında kemiksi çıkıntı oluşması ile karakterize bir durumdur. Bu çıkıntı ayakkabıya sürtünerek Aşil tendonu ve çevresindeki yumuşak dokularda tahrişe, ağrıya ve şişliğe yol açar.


Nedenleri

  • Ayakkabı faktörü: Sert topuklu, dar arka kısmı olan ayakkabılar (özellikle kadınlarda topuklu ayakkabılar, erkeklerde sert spor ayakkabıları).
  • Ayak yapısı:
    • Aşırı kavisli ayak (pes cavus)
    • Aşırı içe basma (pronasyon)
  • Aşil tendonu gerginliği
  • Genetik yatkınlık

Belirtiler

  • Topuk arkasında sert çıkıntı
  • Ayakkabı giyerken ağrı ve sürtünme
  • Şişlik, kızarıklık
  • Aşil tendonu bölgesinde hassasiyet
  • Uzun yürüyüş veya koşularda artan topuk ağrısı

Tanı

  • Fizik muayene: Topuk arkasında kemiksi çıkıntı ve hassasiyet saptanır.
  • Röntgen: Topuk kemiğinin arka-üst kısmındaki çıkıntı net şekilde görülür.
  • MRG: Aşil tendonu ve bursa (sıvı kesecikleri) tutulumu değerlendirilir.

Tedavi

  1. Konservatif (Cerrahi Dışı) Yöntemler
    • Ayakkabı değişikliği (yumuşak arka kısmı olan ayakkabılar, açık topuklu modeller)
    • Silikon topukluk / tabanlık
    • Buz uygulaması
    • NSAİİ (ağrı kesici-iltihap giderici ilaçlar)
    • Germe egzersizleri (Aşil tendon esnetme)
    • Fizik tedavi uygulamaları
  2. Cerrahi Tedavi
    • Konservatif yöntemlere yanıt vermeyen, günlük yaşamı zorlayan şiddetli ağrılarda uygulanır.
    • Amaç, topuk arkasındaki kemiksi çıkıntının cerrahi olarak çıkarılmasıdır.
    • Açık veya endoskopik yöntemler kullanılabilir.
    • Gerektiğinde Aşil tendonu onarımı da yapılabilir.

Prognoz

  • Uygun ayakkabı seçimi ve egzersizle birçok hasta cerrahiye gerek kalmadan rahatlayabilir.
  • Cerrahi sonrası toparlanma süreci 3-6 ay sürebilir.
  • Tedavi edilmezse kronik ağrı, Aşil tendinopatisi ve topuk arkasında kalıcı şekil bozukluğu gelişebilir.

Sonuç: Haglund deformitesi, özellikle ayakkabı seçimiyle ilişkili, yaşam kalitesini düşüren ama uygun tedavi ile kontrol altına alınabilen bir topuk sorunudur.


Op.Dr.Mehmet Vakıf KESKİNBIÇKI El Cerrahisi – Ortopedi ve Travmatoloji