Kalça avasküler nekroz, kalça eklemini oluşturan uyluk kemiği başındaki (femur başı) kan dolaşımının bozulması sonucu kemik dokusunun canlılığını kaybetmesi durumudur. Kanlanma bozulduğunda kemik hücreleri ölür ve zamanla kemik zayıflar, çöker ve eklem yüzeyi bozulur.
Nedenleri:
- Travma (kalça kırığı, çıkık sonrası damarların zedelenmesi)
- Uzun süreli kortizon kullanımı
- Aşırı alkol tüketimi
- Orak hücre anemisi
- Otoimmün ve metabolik hastalıklar
- İdiopatik (nedeni bilinmeyen)
Belirtiler:
- Kasık bölgesine, uyluğa veya dize vuran kalça ağrısı
- Yürüme güçlüğü, topallama
- Hareket kısıtlılığı (özellikle içe ve dışa döndürmede)
- İleri evrelerde istirahat ağrısı
Tanı:
- Röntgen (ilerleyen evrelerde deformite görülebilir)
- MR (erken evrede en duyarlı yöntem)
- BT (kemik yapının detaylı değerlendirilmesi)
Tedavi Yöntemleri:
- Erken Evre (kemik çökmeden önce):
- İstirahat, yük kısıtlama
- Fizik tedavi uygulamaları
- İlaç tedavisi (damar genişleticiler, kemik sağlığını destekleyen ilaçlar)
- Cerrahi yöntemler:
- Dekompresyon (core decompression): Kemik içine küçük delikler açılarak basınç azaltılır, yeni damar oluşumu desteklenir.
- Kemik grefti / kök hücre uygulamaları
- İleri Evre (femur başı çökmesi ve eklem dejenerasyonu):
- Kalça protezi (total kalça artroplastisi)
- Bazı uygun hastalarda osteotomi (kemik düzeltme ameliyatları)
✅ Önemli Not: Erken teşhis edildiğinde eklemi koruyucu yöntemlerle ilerleme yavaşlatılabilir, ancak geç evrelerde kalıcı çözüm çoğunlukla kalça protezi olmaktadır.
Op.Dr.Mehmet Vakıf KESKİNBIÇKI El Cerrahisi – Ortopedi ve Travmatoloji